LGBT literature

genre littéraire

Literatura gejowska i lesbijska – dział w literaturze, który przez swą tematykę, stylistykę, nawiązania bądź autorów o orientacji LGBT, odwołuje się do wątków gejowskich lub lesbijskich. Paul Russell w hierarchicznym zestawieniu 100 najbardziej wpływowych gay people napisał: Mężczyźni i kobiety, których nazwiska były skrycie szeptane, powtarzane, hołubione, jako homoseksualiści, pomogli stworzyć i utrzymać ten amorficzny fenomen nazywany dziś kulturą gejowską. Ci ludzie zasygnalizowali kim jesteśmy, kim kiedyś możemy być.Wokół tego, czym jest, a czym nie jest literatura gejowska, trwają poważne spory i polemiki – szczególnie z perspektywy badaczy queer. Główne dwa wątki znane są już z dylematów definiowania gender – tj. esencjonalizm vs. konstruktywizm. Powstaje zatem pytanie, czy każdy utwór nawiązujący tematyką do wątków gejowskich/lesbijskich należy włączyć w nurt literatury gejowskiej i lesbijskiej. Utwór może przecież, nawiązując ostentacyjnie do danej tematyki, nieść ze sobą przesłanie homofobiczne. Po drugie wreszcie należy się również zastanowić, czy utwór, który nie zawiera w sobie żadnych bezpośrednich nawiązań, ale wyraźnie jest akceptowany przez społeczność gejowską i lesbijską, może być zaliczony do nurtu literatury gejowskiej/lesbijskiej. W tym kontekście badacze polskiej literatury homoseksualnej m.in. German Ritz, Inga Iwasiów, Błażej Warkocki i Krzysztof Tomasik rozpatrują twórczość takich autorów jak m.in. Juliusz Słowacki, Jerzy Andrzejewski, Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, Grzegorz Musiał, Jerzy Zawieyski a nawet Andrzej Stasiuk. Ceniony pisarz gejowski i znany krytyk literacki Michael Lowenthal w eseju „Wanting it all: the future of gay fiction” stara się udowodnić, że zawężanie pisarzy i literatury gejowskiej do tematyki ściśle gejowskiej, a więc opisującej wydarzenia i postacie temu tylko światu znane i w nim tylko rozpoznawalne jest błędne. Jego zdaniem prawdziwa literatura winna być uniwersalna i choć składająca się z wielu nurtów (w tym właśnie nurtu LGBT) przemawiać winna do każdego czytelnika. Na zarzut kolegi po piórze, że książka innego pisarza gejowskiego Petera Camerona („Andorra”), pozbawiona jest nurtów ściśle gejowskich odpowiada: ”Ta powieść jest o człowieku, który zbiega do wyimaginowanego kraju aby uciec od części siebie i swojej przeszłości, której nie chce skonfrontować. Jest o niebezpieczeństwie (i wolności) fałszywych pozorów, o możliwości zmiany siebie, własnego ego. Czy powieść może być bardziej 'gejowska?”Naturalnie jest to pytanie czysto retoryczne. Człowiek i jego ethos nie zna ras, orientacji, płci. Tak w swojej wielkości, jak i małości. Co jest mu niezbędne, to właśnie świadomość wartości i pozytywnych przykładów jego losów indywidualnych w losach innych, często fikcyjnych postaci. Lowenthal stwierdza w tym eseju, że ta dychotomia (postacie homo i hetero w literaturze) jest bardzo płynna i krucha. Udowadnia, że literatura LGBT jest niezbędna dla zrozumienia doświadczeń człowieka ale tylko, jako fragment literatury ogólnej. Wewnątrz, nie poza. Problematykę związaną z literaturą gejowską i lesbijską w Polsce podejmowano na łamach takich czasopism jak „Ha!art” i „Krytyka Polityczna”. Ważnym wydarzeniem dla polskiej literatury gejowskiej/lesbijskiej w Polsce było wydanie w 2004 r. książki Michała Witkowskiego Lubiewo powieści jawnie emancypacyjnej i otwarcie podejmującej jako główny wątek tematykę homoseksualną. Jest to stosunkowy młody i nowy dział krytyki i systematyzacji literackiej, który nie podlega żadnej szkole krytycznej, a z zasady jest metodą interdyscyplinarną. W swych opracowaniach może posługiwać się zastanymi już, innymi i bardzo od siebie różnymi szkołami metodologicznymi. W tym względzie zbliżony jest do interdyscyplinarnej metodologii feminizmu.
Read more or edit on Wikipedia

genre: LGBT literature

93
Feedback
you are offline